نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران، ئاماژەبەوە دەکات ئیبراهیم ڕەئیسی سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئێران، چەند مانگێک لەمەوبەر لایەنە کوردیەکانی لە بەغدا بینیووە و چەند ڕاسپاردەیەکی پێداون، جەخت لەسەرئەوەش دەکاتەوە ئێران دژی دانانی دەستور نییە بۆ هەرێم، بەو مەرجەی پێچەوانەی دەستوری عێراق نەبێت.

لەم گفتووگۆیەدا لەگەڵ دەنگی ئەمەریکا، نازم دەباغ نوێنەری حکومەتی هەرێم لە ئێران، ئاماژەبەوە دەکات ئیبراهیم ڕەئیسی کاتێک سەرۆکی دەزگای دادوەری ئێران بوو، لایەنە سیاسیەکانی هەرێمی بینیووە و هەندێک ڕاسپاردە و ئامۆژگاری پێداون، وتی"ڕەئیسی ورد و درشتی کێشەکانی هەرێم و عێراق ئاگادارە، هەڵبژاردنی کارناکاتە سەر گۆڕینی سیاسەتی ئێران بەرامبەر عێراق و هەرێم، چونکە پەیوەندی ئێران لەگەڵ کورد، مێژوویەکی دوور و درێژی هەیە."

سەبارەت بە ڕاسپاردەکانی ڕەئیسی بۆ لایەنە کوردیەکان کە چەند مانگێک لەمەوبەر لەبەغدا پێیداون، نازم دەباغ وتی"ڕاسپاردەکان پەیوەندیان بە لایەنە ئۆپۆزسیۆنەکانەکانی ئێرانەوە هەبووە، هەروەها وەفدە کوردیەکەی بەسەرۆکایەتی هۆشیار زێباری لەگلەییەکانی ئێران ئاگادارکردووەتەوە، لەوەی کۆمەڵێک خەڵک لەدادگای ئێران داواکراون و هەڵدێن بۆ عێراق و هەرێم و جێگیردەبن، پێویستە هاوکاری هەبێت تا کەسانی تاوانبار نەتوانن هەرێم بکەنە پەناگەی خۆیان."

بەڕای نازم دەباغ، ئێران پلان و ستراتیژی خۆی هەیە، کە لەشورای باڵای ئەمنییەتی وڵاتەوە دەرەچێت،ئەو ئەنجومەنە پێکهاتەیەکی ئاسایشی و ئەمنی هەیە و نوێنەرایەتی هەموو دەزگاکانی تێدایە،ئەنجومەنەکە بەرنامەی دەرەکی و ئاسایشی دادەڕێژێت و حکومەت جێبەجێی دەکات، بۆیە گۆڕینی سەرۆک زۆر کاریگەری نابێت.

دەربارەی ڕای ئێران لەسەر هەوڵی لایەنە کوردیەکان بۆ دانانی دەستورێک بۆ هەرێمی کوردستان، نوێنەری هەرێم وتی"ڕای تایبەتی ئێرانم لانییە، بەڵام تێگەیشتنی خۆم وایە، ئێران لەگەڵ ئەوەدایە، هەرێم وەکو بەشێک لەعێراق، دەستورەکەی پێچەوانەی بنەماکانی دەستوری عێراق نەبێت."

لەبەشێکی تری گفتووگۆکەیدا لەگەڵ دەنگی ئەمەریکا، نازم دەباغ ئاماژەی بەهێرشەکانی تورکیا بۆ سەر هێزەکانی پەکەکە لەناو خاکی هەرێمی کوردستان کرد، وتی"ڕای ئێران ئەوەیە، نابێت هیچ لایەک سنوری خاکی وڵاتی تر ببەزێنێ، ئەویتر پەیوەندی بەهەرێم خۆیەوە هەیە، تا چەند ڕێگە بەهاتنە ناوەوەی تورکیا دەدات، ئێران پێشیوایە نابێت لەناو وڵاتێکەوە پەلاماری وڵاتێکی تر بدرێت، ڕەنگە ئەم خاڵەش لەبەر خاتری خۆی بێت."

دەربارەی دانوستانی نێوان ئێران و ئەمەریکا و کاریگەری لەسەر ئاسایشی عێراق و هەرێم،

نازم دەباغ دەڵێت"ڕێککەوتنی نێوان ئێران و ئەمەریکا گەر سەربگرێ، دەبێتە هۆی سەقامگیری لە عێراق و ناوچەکە، پێچەوانەکەشی ڕاستە، ئەوەی ئێستاش بەدی دەکرێت، نییەتی ڕێککەوتن زیاترە، ئێران جەخت دەکاتەوە هیچ لایەنێک لەجیاتی ئەو شەڕ نەکات."

لەکۆتایی گفتووگۆکەیدا لەگەڵ دەنگی ئەمەریکا، نازم دەباغ نوێنەری حکومەتی هەرێم لە ئێران، سەبارەت بە ئەگەری ئامادەکردنی ئیبراهیم ڕەئیسی بۆ ڕابەری باڵای ئیسلامی ئێران و شوێنگرەوەی عەلی خامنەیی، ئاماژەی بەوەکرد کاندیدی ڕابەر تەنها ئەوە نییە کەسێکی ناسراو بێت، بەڵکو بنەمای خۆی هەیە و دەبێت پلەکەی ئایەتوڵا عوزما بێت و شارەزای دین بێت، بۆیە ناتوانرێت کەسێک بکرێتە بەرهەڵستکاری خامنەیی تا دوای ئەو ببێتە ڕابەر، ئەو پلەیەی نەبێت، وتی"مردن بەدەست خوایە، نازانین کەی ڕابەر کۆچ دەکات، بەڵام بەپێی دەستوری ئێران، ڕابەر پۆستێکی هەمیشەییە و مەرجەکەشی بوونی پلەی ئایەتوڵا عوزمایە."

https://www.dengiamerika.com/a/5935046.html?fbclid=IwAR2ZLaAzwsufkyZq6NVSkCBWLIn6ZtKPEVbKqYF_54ptqWGDvAzChKqMG_A

هەینی, 18 حوزەیران 2021 15:19

نازم دەباغ: هەڵبژاردن كاریگەری لەسەر سیاسەتە گشتیەكانی ئێران نابێت

Media

 نوێنەری حکومەتی هەرێم لە تارانی پایتەختی ئێران ڕایگەیاند، “بەپێی ئاماژەکان وا دەردەکەوێت ئیبراهیم رەئیسی، کاندیدی ئێستای 13 هەمین خولی هەڵبژاردنە سەرۆکایەتییەکەی ئێران زۆرینەی دەنگ بە دەستبهێنێت.

نازم دەباغ، نوێنەری حکومەتی هەرێم لە تاران، بە تۆڕی میدیایی ئێستای ڕاگەیاند، “بە گەڕانەوە بۆ ڕابردووی ئیبراهیم رەئیسی و کارەکانی لە بواری شۆڕشی ئیسلامی و دەسەڵاتی دادوەری، دەریدەخات ئەو کاندیدە زۆرینەی دەنگەکان بە دەستبهێنێت”.

بە بۆچوونی نوێنەری حکومەتی هەرێم لە تاران، “لە ئەگەری هەڵبژاردنی ئیبراهیم رەئیسی، کە سەربە باڵی پاوانخوازەکانە، بەشێکی زۆری سەرۆکایەتییەکانی ئێران دەکەوێتە دەستی ئەو باڵە و ئاوا ئاسانتر بڕیار لە پرسەکان دەدرێت، چونکە ئەگەری هەیە ئەو یەک ئاڕاستەییە لە دەسەڵاتەکاندا کاریگەری هەبێت لەسەر یەکلاییکردنەوەی کێشەکان و ڕێککەوتن لەگەڵ وڵاتانی دەرەوە”.

ئەمڕۆ ئێرانییەکان ڕوو لە سندوقەکانی دەنگدان دەکەن و لە هەڵبژاردنەکانی ئەمجارەی ئێراندا جگەلە دەنگدەرانی دەرەوەی ئێران 59 ملیۆن و 310 هەزار کەس مافی دەنگدانیان هەیە و دەتوانن ڕوبکەنە سندوقەکانی دەنگدان، بەڵام وەک پێشبینی دەکرێت ڕەنگە ڕێژەی بەشداریکردن نزمبێت.

 

https://esta.krd/72568/

 

 رووداو دیجیتاڵ // لە شوباتی ئەمساڵ شاندێکی باڵای پارتی دیموکراتی کوردستان لە بەغدا لەگەڵ ئیبراهیم رەئیسی، بەهێزترین بەربژێری خولی 13یەمی هەڵبژاردنی سەرۆککۆماری ئێران کۆبوونەوە. ئەوکات میدیاکانی ئێران بڵاویانکردەوە، کە رەئیسی لەو کۆبوونەوەیەدا داوایکردووە لایەنە سیاسییەکانی کوردستان یەکڕیز و یەکگرتووبن و لە ئەمریکاش دووربکەونەوە.

 
ئیبراهیم رەئیسی داوای لە شاندەکەی پارتیش کردبوو، ئەوانەی لە ئێران بڕیاری دەستبەسەرکردنیان دەدرێت، هەرێمی کوردستان داڵدەیان نەدات و رادەستی ئێرانیان بکاتەوە.
 
پەیوەندیی نێوان هەولێر و تاران لەسەر ئاستی حیزبی و حکومییە. ئیرەج مەسجیدی، باڵیۆزی ئێران لە عێراق پەیوەندییەکە بە قووڵ و لەمێژینە ناودەبات و دەڵێت "عێراق بایی 13 ملیار دۆلار ئاڵوگۆڕی بازرگانییان هەیە، زۆربەی ئەو ئاڵوگۆڕەش لەڕێگەی هەرێمی کوردستانەوەیە".
 
نازم دەباغ، نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران دەڵێت، هەڵبژاردنی سەرۆککۆماری ئێران کاریگەریی نەرێنیی لەسەر سیاسەتی ناوچەکە نابێت، بەتایبەتی لەگەڵ حکومەتی هەرێمی کوردستاندا.
 
نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران ئاماژە بەوە دەکات "لەبەرئەوەی جوگرافیای سیاسی و ئەمنی و ئابووریی هەرێمی کوردستان لەگەڵ کۆماری ئیسلامیی ئێراندا جوگرافیایەکی نەگۆڕە، پێویستی بە هاوکاریی زیاترە. بۆیە ئەگەر پەیوەندییەکانی [هەولێر و تاران] پتەوتر نەبن، هیچ گۆڕانکارییەک بەرەو دواوە بەسەر پەیوەندییەکاندا نایەت".
 
هەرێمی کوردستان، سنوورێکی دوورودرێژی لەگەڵ ئێراندا هەیە، کە لە داڵانپەڕەوە دەستپێدەکات تاوەکو خوارووی ئێران، هەروەها خاوەنی سێ دەروازەی نێودەڵەتییە لەگەڵ ئێران، ئەوانیش حاجی ئۆمەران، پەروێزخان و باشماخن، لەگەڵ ژمارەیەک خاڵی سنووری.
 
باڵیۆزی ئێران لە عێراق لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ کەناڵی فەرمیی وڵاتەکەی، رایگەیاندووە "هەرێمی کوردستان بە وڵاتی دووەمی خۆیان دەزانن".
 
ئێران ماوەی چەندین ساڵە لە هەولێر و سلێمانی دوو کۆنسوڵخانەی کردووەتەوە، کۆنسوڵی هەولێر سیاسەتی وڵاتەکەی بە نەگۆڕ و کۆنسوڵەکەی سلێمانیش پەیوەندییەکانی تاران لەگەڵ هەولێر بە هەمەلایەن ناودەبات.
 
نەسروڵلا رەشنوودی، سەرکۆنسوڵی ئێران لە هەولێر باس لەوە دەکات "سیاسەتی دەرەوەی کۆماری ئیسلامیی ئێران سیاسەتێکی روون و ئاشکرایە، بەپێی ئەو رێوشوێنە پێویستانەی بیری لێکراوەتەوە و بڕیارەکانی نیزامی دەیدات، سیاسەتی دەرەوەش هەر بەپێی ئەوە دەڕوات".
 
مەهدى شووشتەرى، سەرکۆنسوڵی ئێران لە سلێمانى دەڵێت "پەیوەندییەکى زۆر زۆر باشمان لەگەڵ هەرێمى کوردستان هەیە لە بوارە جیاوازەکانى کولتووری، سیاسى، ئابووری و بازرگانی. حەوت خاڵ و دەروازەى هاوبەشمان لەگەڵ هەرێمی کوردستان هەیە. پەیوەندی و ئاڵوگۆڕی زۆر باشمان لەگەڵ عێراق و هەرێمی کوردستان هەیە. بۆیە بە دڵنیاییەوە هەرکام لە بەربژێرەکانی سەرۆکایەتیی کۆمار سەربکەون، ئەم سیاسەتە کە سیاسەتی پەرەپێدانی پەیوەندییەکانە لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ، بە بەهێزییەوە بەردەوام دەبێت".
 
لە ساڵانی رابردوودا چەندجارێک محەممەد جەواد زەریف وەکو وەزیری دەرەوەی ئێران چووەتە هەرێمی کوردستان و جەختی لە پەرەدان بە پەیوەندییەکانی نێوان هەردوولا کردووەتەوە؛ دوایین سەردانیشی لە کۆتایی نیسانی ئەمساڵدا بوو.
 
 
https://www.rudaw.net/sorani/middleeast/iran/180620212

 

سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان و جێنشينى ئه‌بو زه‌بى كۆبوونه‌وه‌

به‌ڕێز شێخ محه‌مه‌د بن زايد ئال نهيان، جێنشينى ئه‌بو زه‌بى و جێگرى فه‌رمانده‌ى گشتيى هێزه‌ چه‌كداره‌كانى ئيمارات، له‌ كۆبوونه‌وه‌يدا له‌گه‌ڵ به‌ڕێز نێچيرڤان بارزانى، سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان، به‌رده‌واميى پشتگيريى وڵاته‌كه‌ى بۆ هه‌رێمى كوردستان و عیراق و خواستى بره‌ودانى به‌ په‌يوه‌ندييه‌كان و فراونكردنى بواره‌كانى هاوبه‌شى و هاريكارى له‌گه‌ڵ هه‌رێمى كوردستان، دووپات كرده‌وه‌.

له‌ كۆبوونه‌وه‌كه‌دا كه‌ ئێواره‌ى ئه‌مڕۆ شه‌ممه‌ 2021/6/12 به‌ ئاماده‌بوونی به‌ڕێز باڵیۆزی عیراق له‌ ئه‌بو زه‌بى به‌ڕێوه‌ چوو، هه‌ردوولا په‌يوه‌ندييه‌كانى ئيمارات له‌گه‌ڵ عيراق و هه‌رێمى كوردستان، پرۆسه‌ى سياسى و هه‌ڵبژاردنه‌كانى داهاتووى عيراق، هه‌ڕه‌شه‌ و مه‌ترسييه‌كانى تيرۆر و سه‌رهه‌ڵدانه‌وه‌ى داعش، دۆخى ناوچه‌كه‌ به‌گشتى، گرنگيى هاريكارى و هه‌ماهه‌نگيى هه‌مه‌لايه‌نه‌ بۆ پاراستنى ئارامى و سه‌قامگيرى له‌ ناوچه‌كه‌ و چه‌ند پرسێكى جێى بايه‌خى هاوبه‌شيان تاوتوێ كرد.

سه‌رۆك نيچيرڤان بارزانى پيرۆزبايى له‌ ئيمارات كرد بۆ هه‌ڵبژاردن و به‌ئه‌ندامبوونى له‌ ئه‌نجومه‌نى ئاسايشى نێوده‌وڵه‌تى بۆ ماوه‌ى 2022 ـ 2023 كه‌ به‌ڵگه‌ى متمانه‌ى جيهانه‌ به‌ سياسه‌ت و پێگه‌ و ڕۆڵى گرنگى ئيمارات، هه‌روه‌ها ئاستى به‌رزى ديپلۆماسى و په‌يوه‌ندييه‌كان و كاريگه‌ريى ئيمارات له‌ڕووى هاريكارى و په‌ره‌پێدان له‌سه‌ر ئاستى نێوده‌وڵه‌تى، نيشان ده‌دات.

به‌ڕێز سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان سوپاسى ئيماراتى كرد بۆ يارمه‌تييه‌ مرۆيييه‌كانى، به‌تايبه‌تيش دوايين يارمه‌تييان به‌ ناوى ده‌ستپێشخه‌ريى خاتوو شێخه‌ فاتيمه‌ بنت موباره‌ك كه‌ تيايدا هه‌زاران دۆزى ڤاكسينى دژه‌كۆرۆناى پێشكه‌ش به‌ ئاواره‌ و په‌نابه‌ران له‌ هه‌رێمى كوردستان كرد، هه‌روه‌ها سوپاس و پێزانينى بۆ ڕۆڵى مانگى سوورى ئيماراتى و به‌ڕێز كونسولى گشتيى ئيمارات له‌ هه‌رێمى كوردستان ده‌ربڕى.

سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى دووپاتى كرده‌وه‌ كه‌ هه‌رێمى كوردستان به‌ زه‌مينه‌ى له‌بارى بۆ وه‌به‌رهێنان، ئاماده‌يه‌ هه‌موو ئاسانكارييه‌ك پێشكه‌ش به‌ وه‌به‌رهێنان و سه‌رمايه‌گوزاريى ئيماراتى له‌ هه‌موو كه‌رت و بواره‌كاندا بكات و پێشوازى له‌ كۆمپانيا ئيماراتييه‌كان و كار و پرۆژه‌كانيان ده‌كات.

له‌باره‌ى دۆخى ناوچه‌كه‌وه‌، هه‌ردوولا هاوڕا بوون كه‌ هاوبه‌شى هاريكاريى وڵاتانى ناوچه‌كه‌ بۆ پاراستنى ئارامى و سه‌قامگيرى و نه‌هێشتنى مه‌ترسييه‌كانى تيرۆر و توندڕه‌وى و بره‌ودان به‌ بواره‌كانى په‌ره‌پێدان له‌ هه‌موو كه‌رته‌كاندا پێويسته‌، بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش‌ ئاماده‌يى و ڕۆڵى عێراق و هه‌رێمى كوردستان و ئيماراتيان له‌گه‌ل وڵاتانى ناوچه‌كه‌ به‌ گرنگ زانى.

 

 

سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى گه‌يشته‌ ئه‌بو زه‌بى

 

ئێواره‌ى رۆژی هه‌ينى 11/6/2021 به‌ڕێز نێچيرڤان بارزانى، سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان، به‌ سه‌ردانێكى فه‌رمى له‌سه‌ر داواى به‌ڕێز شێخ محه‌مه‌د بن زايد ئال نهيان، جێنشینی ئه‌بو زه‌بی و جێگری فه‌رمانده‌ى گشتيى هێزه‌ چه‌كداره‌كانى ئيمارات، گه‌يشته‌ ئه‌بو زه‌بيى پايته‌خت.

له‌ ڕێوڕه‌سمێکدا له‌ فڕۆکه‌خانه‌ی ئه‌بو زه‌بی له‌لایه‌ن به‌ڕێز ئه‌حمه‌د عه‌لی ئه‌لسایغ، وه‌زیری ده‌وڵه‌ته‌وه‌ به‌ یاوه‌ریی به‌ڕێزان باڵیۆزی عێراق له‌ ئه‌بو زه‌بی و کونسولی گشتیی ئیمارات له‌ هه‌ولێر، پێشوازی لێکرا.

به‌پێى به‌رنامه‌ى سه‌ردانه‌كه‌، رۆژی شه‌ممه‌ 12/6/2021 سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى له‌گه‌ڵ به‌ڕێز شێخ محه‌مه‌د بن زايد ئال نهيان كۆده‌بێته‌وه‌.

له‌ کۆبوونه‌وه‌که‌دا پته‌وترکردنی په‌يوه‌ندييه‌كانى هه‌رێمى كوردستان و ئيمارات و چۆنيه‌تيى فراوانكردنى بواره‌كانى هاوبه‌شى و هاريكاريى نێوان هه‌رێمى كوردستان و عێراق له‌گه‌ڵ ئيمارات تاوتوێ ده‌که‌ن، له‌باره‌ی دوايين پێشهات و په‌ره‌سه‌ندنه‌كانى ناوچه‌كه‌ به‌گشتى بیروڕا ده‌گۆڕنه‌وه‌.

سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى گه‌يشته‌ ئه‌بو زه‌بى - The Presidency of the Kurdistan Region - Iraq (gov.krd)

 

یەک شەممە, 06 حوزەیران 2021 18:04

"سەلام عارف روشدی" لەگەڵ وه‌زیری کشتوکاڵی حکوومەتی هەرێمی کوردستان کۆبۆوە

"سەلام روشدی" جێگری نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران، لەگەڵ وه‌زیری کشتوکاڵی حکوومەتی هەرێمی کوردستان و شاندی هاوڕێی له شاری تاران، دیداری کرد.

 

"سەلام عارف روشدی" جێگری نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران، ڕۆژی یه‌کشه‌مه ٦ی جوونی ٢٠٢١ پێشوازیی له شاندی وه‌زاره‌تی کشتوکاڵی حکوومەتی هەرێمی کوردستان له تارانی پێته‌ختی ئێران کرد که پێکهاتبوون له وه‌زیری کشتوکاڵ، جیگری وه‌زیری کشتوکاڵ و هه‌روه‌ها چه‌ندین به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی ئه‌م وه‌زاره‌ته.

 

جێی ئاماژه پێدانه که "نازم دەباغ" نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران، له لایه‌ن "عه‌لی یارمحه‌مه‌دیان" به‌ڕێوه‌به‌ریی گشتی کۆمپانیای پێشانگای نێوده‌وڵه‌تی پارێزگای ئیسفه‌هان، به شێوه‌ی فه‌رمی بۆ به‌شداریی له ڕێوڕه‌سمی کردنه‌وه‌ی نۆزده‌یه‌مین خولی پێشانگای نێوده‌وڵه‌تی پیشه‌یی کشتوکاڵ له ئیسفه‌هان و بینینی چالاکییه‌کانی ئه‌م ڕووداوه و سه‌ردانی ژووره‌کان و دیدار له‌گه‌ڵ به‌شداربووان، بانگهێشت کراوه‌ که کاتژمێر ١١ی پێش نیوه‌ڕۆی ڕۆژی سێشه‌مه ٨ی ١١ی جوونی ٢٠٢١ به‌ڕێوه‌ده‌چێت. ‌   

 

مه‌به‌ست له سه‌ردانی شاندی وه‌زاره‌تی کشتوکاڵی حکوومەتی هەرێمی کوردستان بۆ وڵاتی ئێران، به‌شداری له نۆزده‌یه‌مین خولی پێشانگای نێوده‌وڵه‌تی پیشه‌یی کشتوکاڵ له شاری ئیسفه‌هانه که کاتژمێر ١١ی پێش نیوه‌ڕۆ تاکوو ٧ی ئێوارێی ڕۆژانی سێشه‌مه ٨ تا هه‌ینی ١١ی جوونی ٢٠٢١ بۆ ماوه‌ی چوار ڕۆژ له شوێنی پێشانگای نێوده‌وڵه‌تی پارێزگای ئیسفه‌هان به‌‌ڕێوه‌ده‌چێت. 

 

بڕیار وایه وه‌زیری کشتوکاڵی حکوومەتی هەرێمی کوردستان و شاندی هاوڕێی، پێش ئه‌وه‌ی که به‌ره‌و شاری ئیسفه‌هان به‌ڕێبکه‌‌ون، ‌چاویان به به‌رپرسانی باڵای وه‌زاره‌تی که‌شاوه‌رزی واته کشتوکاڵی کۆماری ئیسلامی ئێران بکه‌وێت و سه‌باره‌ت به په‌یوه‌ندییه کشتوکاڵییه‌‌کانی نێوان هەرێمی کوردستان و ئێران ئاخاوتن بکه‌ن.

سێ شەممە, 01 حوزەیران 2021 16:43

نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران: شۆرشەکەی ئیمام خومەینی بووە ئۆلگۆ بۆ ھەموو گەلانی موسلمانی دونیا

 " لەمێژوو و دونیادا سەلمێندرا بە رێبەرایەتی ئیمام خومەینی تواندرا بێ شۆرشی چەکداری شایەکی دکتاتۆر پر تفاق و چەک و ھێز بە دروشم و ڕاپەرینی جەماوەر برووخێنیت و لەوڵات دەر بکرێت".

ئاژانسی هەواڵی مێهر، بەشی نێودەوڵەتی: گرینگترین نیگەرانی ڕۆژاوا لە بیروبۆچوونەکانی ئیمام خومەینی سەرهەڵدانی کەسایەتییەکی خۆشەویست بوو کە دەکرا ببێتە خاڵی هاوبەشی هەموو میلەتە ئیسلامی و عەرەبییەکان. بە لەبەرچاو گرتنی ئەو ڕاستیەی کە ئیمام خومەینی قودس و مزگەوتی ئەقسای وەک یەکمایەتییەکی ئیسلامی ناوبردەوە و گرینگی پێدا.

پێش سەرکەوتنی شۆڕشی ئیسلامی ئێران، ئەوەی زیاتر وەکوو مۆدێلی بەرەنگار بوونەوەی ئیسلامی لە گەڵ ڕۆژاوا کەڵکی لێ وەردەگیرا.مۆدێلێکی بێ کردەوە و تەنیا دروشم بوو وەکوو ئیخوان بەڵام شۆڕشی ئیسلامی ئێران کردەوە بوو.

تیۆری بەرخۆدانی ئیمام بە تایبەتمەندی جیاوازەوە بووە هۆی دروست بوونی پێکهاتەیەکی نوێ لە ناوچە. ئەدەبیاتی سیاسی و هاوسەنگی سەربازیی بۆ بەرژەوەندی گەلانی ناوچەکە گۆڕدرا. ئوردوگا و چەمکی دەسەڵاتی نوێ پێک هات گەرچی دەسەڵاتی سەربازی و بەرگری لە خۆ دەگرێت بەڵام ناوەرۆکێکی پڕبایەخ بە ناوی خەباتی سیاسی و پراکتیکیشی هەیە.

لەم رۆژانەدا کە لە ساڵوەگەڕی کۆچی دوایی ئیمام خومەینی ڕێبەر و بنیاتنەری شۆڕشی ئیسلامی ئێران نزیک دەبینەوە هەستاوین بە شرۆڤەی ئەندێشە ناوازەکانی ئیمام خومەینی لەو سەردەمەدا و هەروەها باس لە هۆکارەکانی دژبەریی ڕۆژاوا لە گەڵ هزر و ئەندێشەی ئەو ڕێبەرەی ئێران دەکەین.

لەم پێناوەدا هەواڵنێری مێهر دیمانەیەکی لە گەڵ مامۆستا نازم دەباغ، نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران ساز داوە کە بڵاو دەبێتەوە.

سەرهەڵدانی شۆڕشی ئیسلامی ئیران و بەرەنگاریی گەلانی ئێران لە گەڵ ستەمی ڕژێمی شا بە سەرکردەیی ئیمام خومەینی گیانی تازەی بەبەر خەڵکی چەوساوەی جیهان و ناوچەکەدا کرد, خەڵک هیوایان زیاتر بوو کە دەکرێ بە دەستی بەتاڵ و بەڵام بە یەکگرتوویی بەرەنگاری ستەمکار ببینەوە, ڕاتان لەسەر کاریگەریی ئەندێشەکانی ئیمام خومەینی لە سەر گەلانی چەوساوەی جیهان چییە ؟

ئەزمونی شۆرشی ئیسلامی ئێران بە رابەرایەتی خوا لێخوشبوو ئیمام خومەینی ھێز و توانای بەخشیە سەر ھەموو گەلانی ئیسلامی ستەم دیدە کە دەکرێت پشتوان بەخوا و گەل شۆرش بکات دژ بە ستەم و دیکتاتۆرەکان بەرەو سەرکەوتن ببات و بەردەوام بن لەخەبات و سەرکەوتن مسۆگەر بکات.

هەموو کەسایەتییەکان و بلیمەتە سیاسییەکانی جیهان تەنانەت ئەوانەش کە دژی شۆڕشی ئیسلامی ئێران بوون دان بەوەدا دەنن کە ڕۆڵی گرینگ و کاریگەری ئیمام خومەینی ڕەوتی مێژوو و هاوکێشە جیهانییەکانی لە کاتی شۆڕشی ئیسلامی ئێران گۆڕی، بە بۆچوونی ئێوە چۆناوچۆنە کەسێک بەو شێوە ڕەوتی جهان دەگۆڕێت ؟

شۆرشی ئیسلامی ئێران نازناوی ئیمام خومەینی بەخۆوەی گرتوو سەلماندی کە رابەرێکی وەکو ئیمام خۆمەینی رابەرایەتی گەلی موسلمانی ئێران بکات و سەرکەوتن مسۆگەر بکات ،ئەزمونی شۆرشی ئیسلامی سەلماندی کە ھیچ گەلێک بێ رابەر سەرکەوتن مسۆگەر ناکات ھەروەھا ئەوەشی سەلماند رابەریش پێویستی بە گەلێکی خەبات خواز و تێکۆشەر کۆلنەدەر ھەیە،لەمێژو و دونیادا سەلمێندرا بە رێبەرایەتی ئیمام تواندرا بێ شۆرشی چەکداری شایەکی دکتاتۆر پر تفاق و چەک و ھێز بەدروشم و راپەرینی جەماوەر بروخێنیت و لەوڵات دەر بکرێت و ھیچ کەس و وڵاتێک داڵدەی نەدات ھەموی دەگەرێتەوە بۆ ھێزو توانی خوا لێخوش بوو ئیمام خومەینی ئەوە وای کرد شۆرشەکەی ئیمام بوو بە ئۆلگۆیەک بۆ ھەموو سەرکردەو گەلانی موسلمانی دونیا.

گەرانەوەی ئیمام لەفەرەنساوە بۆ ئیران ئازایەتی و بوێری ئیمام بوو کە لەگەڵ گەلەکەی بوو ،کاردانەوەی بۆسەر سەرکردەکانی دونیا ھەبوو.

شۆڕشی ئیسلامی ئێران بە ڕێبەرایەتی ئیمام خومەینی ئیلهام و سەرووی لە هیچ ئایدۆلۆژیایەک نەگرت جگە له ئیسلام و بەندیواری هیچ دەسەڵاتێکی ڕۆژهەڵاتی و ڕۆژاوایی نەبوو, ئەم تایبەتمەندییە تا چ ڕادەیەک کاریگەره لە سەر مانەوەی شۆڕشەکە و زیندوویی هەمیشەیی بۆ ئەو ئەندێشەیەی ئیمام خومەینی.

کاتێک دروشمی ئیسلامی لە کەسایەتیەکی وەکو ئیمام خومینی دەبیستی بەدڵنیاییەوە دەگەرێیتەوە بۆ راستگۆی و پشت بەستن بە خواو پابەندبوون بە پیرۆزیە کانی ئیسلام و بروا بون بەسەرکەوتن.

لەمێژوو سەلمێندرا قوتابخانەی ئیمام دوای وەفات کردنیشی ھەر زیندووە ئەوە وای کرد تەنھا فەتواو ئامۆژگارییەکانی ببێتە رێباز بۆ ئیسلامیەتی جیا لەھەموو ئایدیۆلۆجیایەک.

 

https://ku.mehrnews.com/news/37596/%D8%B4%DB%86%D8%B1%D8%B4%DB%95%DA%A9%DB%95%DB%8C-%D8%A6%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%88%D9%85%DB%95%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D9%88%D9%88%DB%95-%D8%A6%DB%86%D9%84%DA%AF%DB%86-%D8%A8%DB%86-%DA%BE%DB%95%D9%85%D9%88%D9%88-%DA%AF%DB%95%D9%84%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D9%88%D9%86%DB%8C%D8%A7

 

دیدارێکی جیاواز و گفتوگۆیەکی سەرنجڕاکێش، نازم دەباغ زانیاری نەبیستراو بۆ ئاژانسی "خەندان" ئاشکرادەکات

دیداریی مامۆستا "نازم دەباغ" لەگەڵ په‌یامنێری ئاژانسی "خەندان" به شێوه‌ی وتووێژێکی ته‌له‌ڤیزیۆنی له هەرێمی کوردستان ئاماده کراوه و خاڵێکی سەرنجڕاکێشی ئه‌م چاوپێکه‌وتنه ئه‌وه‌یه که نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران، یه‌که‌مین جاره که له‌م ساڵانه‌ی دواییدا به جلووبه‌رگی ڕازاوه‌ی کوردییه‌وه له ده‌زگایه‌کی ڕاگه‌یاندن ده‌رده‌که‌وێت.

 چاوپێکه‌وتنی ئاژانسی "خەندان" لەگەڵ مامۆستا "نازم عومه‌ر دەباغ" نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران، دیدارێکی جیاواز و پڕ زانیارییه، گفتووگۆیەکی سەرنجڕاکێشه که تیایدا پەیوەندیی و دۆسیە ھەستیارەکانی نێوان هەرێمی کوردستان و ئێران خرایه‌ڕوو.

 خەندان: نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران رایدەگەیەنێت، لە مێژوی دێرین  و پەیوەندی هاوبەشی نێوان هەرێمی کوردستان و ئێران، لە چەند قۆناغێکدا پەیوەندییەکان بەرزی و  نزمییان بەخۆیانەوە بینیوە، بەڵام هیچ کاتێک پەیوەندییەکان نەگەیشتوەتە ئاستی پچڕان، جەختیش دەکاتەوە تا ئێستاش لە پەیوەندی نێوان هەرێمی کوردستان و تاران، پەیوەندیی حزبی زاڵترە لەسەر پەیوەندیی حکومەت.

 

 پێش دروستبونی حکومەتی هەرێم، پەیوەندییەکانی ئێران لەگەڵ لایەنە سیاسییەکان بووە

 "نازم دەباغ" نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران، لە بەرنامەی "دیداری خەندان" کە بەرنامەیەکی هەفتانەیە و لە لایەن رۆژنامەنووس "هەڤاڵ محەمەد"ەوە پێشکەش دەکرێت، رایگەیاند، هەر چەندە پێش دروستبونی حکومەتی هەرێمی کوردستان پەیوەندییەکانی نێوان کوردستان و ئێران، لەسەر بنەمای پەیوەندی لایەنە سیاسییەکان بووە و ئەوان نوێنەرایەتی وتاری کوردییان کردووە لەو وڵاتەدا، بەڵام لە دوای ساڵی 2007ەوە بەشێکی فراوانی کاروبارەکان، چالاکی بازرگانی، گەیاندنی پەیامێک کە پەیوەندی بە ئەمنییەت و ئاسایشەوە هەبێت لە رێگەی حکومەتەوە ئەنجامدراون و دواتریش ئاستی پەیوەندییەکان بۆ نوێنەرایەتی دیپلۆماسی بەرزکرایەوە، لە سەرجەم ئەو هەنگاوانەشدا ئێران، پێشوازی لە فراوانکردنی پەیوەندییەکان کردووە.

 

 دەکرێت سیاسەت و پەیوەندییەکان بگۆڕین، بەڵام ناکرێت جوگرافیا بگۆڕین

 ئاماژەی بەوەشکرد، لە مێژووی دێرین و پەیوەندی هاوبەشی نێوان هەرێمی کوردستان و ئێران، لە چەند قۆناغێکدا پەیوەندییەکان بەرزی و نزمییان بە خۆیانەوە بینیوە، بەڵام هیچ کاتێک پەیوەندییەکان نەگەیشتوەتە ئاستی پچڕان، چونکە حکومەتی هەرێم جوگرافیایەکی ئاسایشی، سیاسی، ئابووری و سەربازی لەگەڵ کۆماری ئیسلامی ئێران هەیە کە ئەو جوگرافیایە ناگۆڕێت، "جەنابی مام جەلالیش لە سەرەتاوە کە من چومەتە ئێران ئەوەی بە من وتووە کە پەیوەندییەکان لەگەڵ ئێران گرنگە، چونکە ئێمە جوگرافیایەکی هاوبەشمان هەیە و دەکرێت سیاسەت و پەیوەندییەکان بگۆڕین، بەڵام ناکرێت جوگرافیا بگۆڕین".

 

پەیوەندی حزبی زاڵترە لەسەر پەیوەندی حکومەت

 نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران، ئەوەشی خستەڕو، تا ئێستاش لە پەیوەندی نێوان هەرێمی کوردستان و ئێران، پەیوەندی حزبی زاڵترە لەسەر پەیوەندی حکومەت، واتە کاتێک شاندێکی حکومەتی ئێران دێت سەردانەکەی ڕووی لە لایەنە سیاسییەکانە و دەبێت  پارتی، یەکێتی، یەکگرتوە و کۆمەڵیش ببینێت، هەروەها شاندی حکومەتی هەرێمی کوردستانیش کە دێتە ئێران، شاندی لایانە سیاسیەکانە و سەرۆکایەتییەکەی یان پارتییە یان یەکێتییە، لە کاتی کۆبونەوەکانیش پەیوەندی دوو قۆڵی لایەنەکان دێتە بەرباس و هەندێک جاریش، کۆبوونەوەی تایبەت لە نێوان کەسی یەکەمی لایەنەکان و شاندی ئێران ئەنجام دەدرێت.

 

لەبەر چەند هۆکارێک پەیوەندی پارتی لەگەڵ ئێراندا بەهێزترە

 پەیوەست بە پەیوەندی لایەنە سیاسییەکانی هەرێمیش لەگەڵ ئێران، "نازم دەباغ" وتی، لە قۆناغی پێش ساڵی 1974 پارتی دیموکراتی کوردستان و لە دوای ساڵی 1986ـیشەوە یەکێتی نیشتیمانی کوردستان، پەیوەندیی زۆر باشیان لەگەڵ ئێران هەبوە، بەڵام لە ئێستادا و لەبەر چەند هۆکارێک، پەیوەندی پارتی لەگەڵ ئێراندا بەهێزترە و بۆ تارانیش یەکێتی "زۆر گرنگە، سەرکردایەتی نوێی یەکێتیش لەم کاتەدا هەوڵ دەدات پەیوەندییەکانی بەهێز بکات و بەرەوپێشی بەرێت".

 

سەردانەکەی محەمەد جەواد زەریف لە رێگەی بەغداوە بۆ هەولێر ئەنجامدرا، ئەوەش دوو مانای هەیە

 ئەوەشی خستەڕو، لەبارەی دوایین سەردانی "محەمەد جەواد زەریف" وەزیری دەرەوەی ئێران بۆ عێراق و هەرێمی کوردستانیش یەکەمجار سەردانەکە لە رێگەی بەغداوە بۆ هەولێر ئەنجامدرا، ئەوەش دوو مانای هەیە؛ یەکەم پابەندبوونی هەرێمی کوردستانە بە قەوارەی سیاسی عێراق و دوەمیش ڕەزامەندی بەغدابوە بە سەردانی وەزیرێکی دەرەوەی وڵات بۆ هەرێمی کوردستان، ئامانجی سەردانەکەش باشترکردنی پەیوەندییەکان بوو لەسەرجەم بوارەکان.

 

لە سەردەمی کابینەی پێشوو پەیوەندییەکانی هەرێم و تاران پڕ رەونەقتر بوون

 پەیوەست بە پەیوەندییەکانی ئێستای ئێران و حکومەتی هەرێمیش "نازم دەباغ" ئاماژەی بەوەکرد، لە سەردەمی حکومەتی پێشوتر کە "نێچێرڤان بارزانی" سەرۆکایەتی دەکرد پەیوەندییەکانی هەرێم و تاران "پڕ رەونەقتر" بوون و لەم کابینەیەدا کەمتر هەوڵ بووە، ئەوەش ڕەنگە پەیوەندیی بە فشاری ئەمه‌ریکا و وڵاتانی دیکەوە هەبێت بۆ ئەوەی پەیوەندییەکانی کوردستان و تاران بەو شێوازەی پێویستە بەهێز نەبن، لەگەڵ ئەوەشدا نوێنەرایەتی حکومەتی هەرێم هەوڵیداوە پەیوەندییەکی باش و جێگیر دروست بکات و چارەسەری ئەو کێشانە بکات کە دێنەپێش.

 

لە ئێران وشکەساڵی زۆرە و سود لە سەرچاوەکانی ئاوی وڵاتەکەیان وەردەگرن

 پەیوەست بە پرسی گرتنەوە و گۆڕینی ڕێڕەوی ئاویش لە لایەن کۆماری ئیسلامی ئێران و کاریگەری ئەو هەنگاوە لەسەر هەرێمی کوردستان باسی لەوەکرد، پرسی گرتنەوە و گۆڕینی ڕێڕەوی ئاو، پرسێکی نوێ نییە و چەندین کابینەی پێشوتری حکومەت هۆشداریانداوە کە ئێران دوو پرۆژەی ئاوی هەیە ئەوانیش دروستکردنی بەنداو و  گۆڕینی ڕێڕەوی ڕووبارەکانە، چونکە لە ئێران وشکەساڵی زۆرە و سود لە سەرچاوەکانی ئاوی وڵاتەکەیان وەردەگرن، بۆ ماوەی داهاتوش تا وەزارەتی سەرچاوەکانی ئاوی عێراق لەگەڵ ئێران و تورکیا رێککەوتن بۆ گەرەنتیکردنی پشکی واژۆ نەکات، هەرێمی کوردستان مەترسی کەمبونەوەی ئاوی هەیە.

 

 

 

لینکی چاوپێکەوتن:

 

https://www.xendan.org/detailnews.aspx?jimare=130395&babet=5&relat=1024

 

 

 

https://www.facebook.com/watch/?v=204481554684168

 

 

 

 

 

پەڕەى 2 لەکۆى 160 پەڕەدا

دوایین هەواڵەکان

هەواڵی زیاتر لە تویتەر

راپۆرتە پڕ بینەرەکان

حالت های رنگی